Zwolnienie lekarskie złożone po otrzymaniu wypowiedzenia nie cofa i nie zawiesza biegu okresu wypowiedzenia. Umowa rozwiąże się w terminie wynikającym z wypowiedzenia – niezależnie od tego, ile dni L4 pracownik ma wystawione. To podstawowa zasada wynikająca z art. 41 Kodeksu pracy, która działa jednak tylko w jedną stronę: chroni pracownika przed otrzymaniem wypowiedzenia w czasie choroby, ale nie chroni przed skutkami wypowiedzenia już złożonego.
Kiedy pracodawca nie może wręczyć wypowiedzenia – art. 41 KP
Art. 41 Kodeksu pracy wprowadza zakaz wypowiedzenia umowy o pracę w czasie urlopu pracownika, a także w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy – jeżeli nie upłynął jeszcze okres uprawniający do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia. Zwolnienie lekarskie to właśnie taka usprawiedliwiona nieobecność.
Zakaz dotyczy wyłącznie momentu wręczenia wypowiedzenia. Jeśli pracownik jest na L4 i pracodawca wręczy mu wypowiedzenie – takie wypowiedzenie jest wadliwe i pracownik może odwołać się do sądu pracy w terminie 21 dni od jego doręczenia (art. 264 § 1 KP). Sąd może orzec bezskuteczność wypowiedzenia, przywrócenie do pracy lub odszkodowanie.
Zakaz z art. 41 KP nie obowiązuje przy zwolnieniu dyscyplinarnym z art. 52 KP (ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, popełnienie przestępstwa, utrata uprawnień) – pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia z winy pracownika nawet w trakcie L4.
Co się dzieje, gdy L4 pojawia się po złożeniu wypowiedzenia?
Jeśli wypowiedzenie zostało już wręczone pracownikowi, a dopiero potem pracownik zachoruje i uzyska zwolnienie lekarskie – bieg okresu wypowiedzenia nie zostaje wstrzymany. Umowa rozwiąże się zgodnie z terminem wskazanym w wypowiedzeniu lub wynikającym z długości okresu wypowiedzenia.
Przykład: pracodawca wręczył wypowiedzenie 1 marca, pracownik ma trzymiesięczny okres wypowiedzenia – umowa rozwiąże się 31 maja. Jeśli pracownik idzie na L4 od 15 marca, umowa nadal kończy się 31 maja. L4 nie przesuwa tego terminu.
To samo dotyczy sytuacji odwrotnej – gdy to pracownik składa wypowiedzenie, a następnie idzie na L4. Bieg okresu wypowiedzenia złożonego przez pracownika również nie ulega wstrzymaniu.
Jak długo trwa okres wypowiedzenia – od czego zależy?
Długość okresu wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony reguluje art. 36 § 1 KP i zależy od stażu pracy u danego pracodawcy:
- staż pracy krótszy niż 6 miesięcy – 2 tygodnie
- staż pracy co najmniej 6 miesięcy, ale krótszy niż 3 lata – 1 miesiąc
- staż pracy co najmniej 3 lata – 3 miesiące
Przy umowie na czas określony okresy wypowiedzenia są takie same, jeśli umowa zawierała klauzulę o możliwości jej wcześniejszego rozwiązania (art. 33 KP). Bez tej klauzuli umowa na czas określony co do zasady nie podlega wypowiedzeniu.
Strony mogą w umowie lub porozumieniu przedłużyć okresy wypowiedzenia – nie mogą ich skrócić poniżej ustawowych minimów, chyba że obie strony zgodzą się na to po złożeniu wypowiedzenia (art. 36 § 6 KP).
Wynagrodzenie i zasiłek chorobowy podczas L4 w trakcie wypowiedzenia
Pracownik na zwolnieniu lekarskim w trakcie okresu wypowiedzenia ma prawo do świadczeń z tytułu choroby na normalnych zasadach. Przez pierwsze 33 dni choroby w roku kalendarzowym (lub 14 dni w przypadku pracowników powyżej 50. roku życia) pracodawca wypłaca wynagrodzenie chorobowe w wysokości 80% wynagrodzenia zasadniczego (art. 92 § 1 KP). Po przekroczeniu tego okresu ZUS wypłaca zasiłek chorobowy – również w wysokości 80%, a przy chorobie w ciąży lub pobycie w szpitalu odpowiednio 100% i 70%.
Świadczenia te przysługują niezależnie od trwającego okresu wypowiedzenia. Pracodawca nie może wstrzymać ani obniżyć wynagrodzenia chorobowego z powodu tego, że stosunek pracy jest w trakcie rozwiązywania.
Co jeśli choroba trwa dłużej niż okres wypowiedzenia?
Gdy zwolnienie lekarskie trwa dłużej niż pozostały okres wypowiedzenia, umowa o pracę rozwiązuje się w terminie wynikającym z wypowiedzenia – pracownik przestaje być pracownikiem, nawet jeśli nadal jest na L4. Nie ma tu żadnego automatycznego wydłużenia stosunku pracy.
Po rozwiązaniu umowy prawo do zasiłku chorobowego z ZUS zachowuje się, jeśli niezdolność do pracy powstała w czasie ubezpieczenia (tj. przed rozwiązaniem umowy) i trwa nieprzerwanie. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zasiłek chorobowy przysługuje również po ustaniu ubezpieczenia, jeśli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania ubezpieczenia. Były pracownik kontynuuje wówczas pobieranie zasiłku z ZUS do końca orzeczonej niezdolności do pracy, maksymalnie przez 182 dni (lub 270 dni przy gruźlicy i chorobie w ciąży).
Kiedy pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia z powodu choroby?
Art. 53 KP daje pracodawcy prawo do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia – i bez winy pracownika – w przypadku długotrwałej niezdolności do pracy spowodowanej chorobą. Warunki są precyzyjne.
Pracodawca może skorzystać z art. 53 KP, gdy niezdolność do pracy trwa: dłużej niż 3 miesiące – jeśli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy, lub dłużej niż łączny okres pobierania wynagrodzenia i zasiłku chorobowego oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – jeśli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową.
Rozwiązanie umowy na podstawie art. 53 KP nie jest rozwiązaniem z winy pracownika – pracownik zachowuje prawo do odprawy pieniężnej, jeśli spełnia warunki z ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy (zwolnienia grupowe lub indywidualne z przyczyn niedotyczących pracownika).
Ochrona przedemerytalna a L4 w trakcie wypowiedzenia
Art. 39 KP zakazuje pracodawcy wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego – jeśli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury wraz z osiągnięciem tego wieku. Ochrona przedemerytalna nakłada się na zakaz wypowiedzenia z art. 41 KP i wzmacnia pozycję pracownika.
Jeśli pracownik objęty ochroną przedemerytalną idzie na L4, a pracodawca mimo to wręczy wypowiedzenie – wypowiedzenie jest podwójnie wadliwe: narusza zarówno art. 39, jak i art. 41 KP. Roszczenia pracownika przed sądem pracy są w takiej sytuacji silniejsze, a przywrócenie do pracy jest bardziej prawdopodobne niż zasądzenie wyłącznie odszkodowania.
Co może zrobić pracownik, który dostał wypowiedzenie w trakcie L4?
Pracownik, który otrzymał wypowiedzenie w czasie zwolnienia lekarskiego, ma 21 dni od doręczenia wypowiedzenia na złożenie odwołania do sądu pracy (art. 264 § 1 KP). Termin liczy się od dnia doręczenia pisma, a nie od dnia zakończenia L4. Przekroczenie terminu powoduje, że pracownik co do zasady traci prawo do dochodzenia roszczeń – sąd może jednak przywrócić termin na wniosek pracownika, jeśli jego przekroczenie nastąpiło bez jego winy.
Sąd pracy może: orzec bezskuteczność wypowiedzenia (jeśli okres wypowiedzenia jeszcze nie upłynął), przywrócić pracownika do pracy na poprzednich warunkach lub zasądzić odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
FAQ
Czy zwolnienie lekarskie wstrzymuje bieg okresu wypowiedzenia? Nie. Zwolnienie lekarskie złożone po otrzymaniu wypowiedzenia nie wstrzymuje ani nie wydłuża okresu wypowiedzenia. Umowa rozwiąże się w terminie wynikającym z wypowiedzenia niezależnie od trwającego L4.
Czy pracodawca może wręczyć wypowiedzenie pracownikowi na L4? Nie, jeśli pracownik jest nieobecny z powodu choroby – art. 41 KP zakazuje wręczenia wypowiedzenia w czasie usprawiedliwionej nieobecności. Wypowiedzenie wręczone w trakcie L4 jest wadliwe i pracownik może odwołać się do sądu pracy w ciągu 21 dni.
Co z wynagrodzeniem pracownika na L4 w trakcie okresu wypowiedzenia? Pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia chorobowego (80% wynagrodzenia, przez pierwsze 33 dni choroby w roku, art. 92 KP) lub zasiłku chorobowego z ZUS. Pracodawca nie może wstrzymać tych świadczeń z powodu toczącego się wypowiedzenia.
Co jeśli L4 trwa dłużej niż okres wypowiedzenia? Umowa rozwiązuje się zgodnie z terminem wypowiedzenia – nawet jeśli pracownik nadal jest na zwolnieniu. Po rozwiązaniu umowy prawo do zasiłku chorobowego z ZUS zachowuje się, jeśli niezdolność do pracy powstała w trakcie ubezpieczenia i trwa nieprzerwanie.
Kiedy pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia z powodu choroby? Na podstawie art. 53 KP, gdy niezdolność do pracy trwa dłużej niż 3 miesiące (przy stażu krótszym niż 6 miesięcy) lub dłużej niż łączny okres wynagrodzenia chorobowego i zasiłku oraz 3 miesiące świadczenia rehabilitacyjnego (przy stażu co najmniej 6 miesięcy). To rozwiązanie bez winy pracownika – nie pozbawia go prawa do odprawy.
Czy pracodawca może zwolnić dyscyplinarnie pracownika na L4? Tak. Art. 41 KP nie chroni przed zwolnieniem dyscyplinarnym z art. 52 KP. Jeśli pracownik dopuścił się ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych, popełnił przestępstwo lub utracił uprawnienia potrzebne do pracy – pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia nawet w trakcie zwolnienia lekarskiego.
Ile czasu ma pracownik na odwołanie od wypowiedzenia złożonego w trakcie L4? 21 dni od dnia doręczenia wypowiedzenia, zgodnie z art. 264 § 1 KP. Termin nie biegnie od zakończenia L4 – biegnie od dnia otrzymania pisma.
